

D4022

@#། །ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བཞུགས་སོ། ། @##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། དྷརྨ་དྷརྨ་ཏཱ་བི་བྷཾ་ག་ཏ། བོད་སྐད་དུ། ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཕྱིར་ཤེས་ནས་འགའ་ཞིག་སྤང་བྱ་ཞིང་། །གཞན་དག་འགའ་ཞིག་མངོན་སུམ་བྱ བའི་ཕྱིར།།དེས་ན་དེ་དག་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་དབྱེ། །བྱེད་པར་འདོད་ནས་བསྟན་བཅོས་འདི་མཛད་དོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཆོས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་འཁོར་བའོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་ཐེག་ པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ།།གཉིས་དང་བརྗོད་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། མེད་པ་སྣང་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་མེད་པར་རྟོག་པ་ཙམ་མོ། །གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་དང་། རྗོད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །མེད་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་སྟེ། སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །ཡོད་པ་མི་མཐོང་བས་ཀྱང་ངོ་། །མེད་པ་དང་སྣང་བ་དག་ལས་གང་ཡང་རུང བ་ཞིག་མེད་ན་འཁྲུལ་པ་དང་མ་འཁྲུལ་པ་དང་།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པོ་དག་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དྲུག་གིས་ཆོས་རྟོགས་པ་གོང་ན་མེད་པ་ཡིན་ ཏེ།མཚན་ཉིད་དང་གྲུབ་པ་དང་། གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་གནས་པ་དང་། །ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་དངོས་པོ་མེད་པར་འཇུག་པའོ། །མཚན་ཉིད་དང་། གྲུབ་པ་དང་། གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ རྣམས་ནི་ཇི་ལྟར་མདོར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ།།གང་གང་ན་འཁོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཀུན་དུ་གནས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནི་ཐུན་མོང་བ་བཞིན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ནི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །སྐྱེ་བ་དང་། ཐ་སྙད་དང་། རྗེས་སུ་གཟུང་བ་དང་། ཚར་གཅད་པ་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། སྐྱོན་ཕན་ཚུན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བདག་པོ་ཉིད་ཀྱི་ནི་ཐུན་མོང་བའོ། །གནས་དང་། རྣམ་པར་རིག་པ་དང་། ལས་དང་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། འཆི་འཕོ་དང་། སྐྱེ བ་དང་།བཅིངས་པ་དང་། གྲོལ་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །ཐུན་མོང་དུ་ཕྱི་རོལ་དུ་གཟུང་བར་སྣང་བ་ཉིད་ནི་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་དོན་མེད་དེ། ཐུན་མོང་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གཟུང་བའི་ རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་གཞན་གྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པ་དང་།མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ཡང་ཕན་ཚུན་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ལ་ནི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པར་གཞག་པ་ ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་དེའི་གཟུགས་བརྙན་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཟུང་བར་སྣང་བ་མེད་ན་འཛིན་པར་སྣང་བ་མེད་པར་ཡང་རབ་ཏུ་གྲུབ་པོ། །དེས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་མེད་པར་རྟོག་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་ཀུན་ནས་སློང་བ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ གཉིས་མ་གྲུབ་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་དྲུག་གིས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་གོང་ན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚན་ཉིད་དང་། ཀུན་ཏུ་གནས་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱེད་པ་དང་། རེག་པ་དང་། རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བར་དེ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །མཚན་ ཉིད་ནི་མདོར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ།།ཀུན་ཏུ་གནས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་། མདོ་སྡེ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གི་ཚོགས་སོ།

法与法性抉择论
梵语：Dharma Dharmatā Vibhaṅga
藏语：法与法性抉择
顶礼圣文殊师利童子
为知何者应当断，何者应当现证故，故欲分别彼等相，造此论典为宣说。
此等一切由二所摄，即法与法性。由法所表征者是轮回。由法性所表征者是三乘涅槃。
二与所说如何显现非真实分别即是法相，无而显现即是非真实。遍计即是一切处唯是无义之分别。
所取、能取、能诠、所诠无差别之真如即是法性相。
由无而显现故，迷乱是烦恼因，如见幻化大象等。由不见有故。
若无与显现二者随一，则迷乱与不迷乱、烦恼与清净不应随转。
二者非一非异，以有无差别与差别故。
由六相悟法无上，即：相与成就、非一非异、遍住、共与不共、所取能取显现无实入。
相、成就、非一非异如前略说。
凡轮回处即是遍住，即有情世间与器世间。器世间是共同了别。有情世间是共与不共。
由生、言说、摄受、诃责、功德、过失互为故，互为主故是共同。
处所、了别、业、乐、苦、死、生、系缚、解脱由不共故是不共。
共同外境所取显现即是能取识，离识别无义，以共同故。
不共所取识之他心等，于等持与不等持能取了别亦互非境，以于不等持中自分别显现故。等持亦于三摩地境显现彼影像故。
无所取显现则能取显现亦定无。故所取能取显现无分别成立。
以无始串习成就故，以二不成就故。
由六相悟法性无上，即：相、遍住、决择、触证、忆念、趣近彼性而证悟。
相如略说。
遍住法一切与经典十二分教一切文句聚。

།ངེས་པར་འབྱེད་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བསྡུས་པའི་སྦྱོར་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ དོ།།རེག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་དེ་བཞིན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་ཤིང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བས་སོ། །རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རེག་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དེའི་དྲི་མ་སེལ་བའི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དོ། ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དྲི་མ་མེད་པར་གྱུར་པ་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཙམ་སྣང་བ་སྟེ། དེ་ནི་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ། །རྣམ་པ་བཅུ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ནི་གོང་ན་མེད་པ་སྟེ། ངོ་བོ་དང་། དངོས་པོ དང་།གང་ཟག་དང་། ཁྱད་པར་དང་། དགོས་པ་དང་། གནས་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། ཉེས་དམིགས་དང་། ཕན་ཡོན་ལ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་དེ་བཞིན་ཉིད་མི་སྣང་བ་དང་སྣང་བའོ། །དངོས་པོ་རྟོགས་ པ་ནི་ཐུན་མོང་གི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དང་།མདོ་སྡེའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའོ། །གང་ཟག་རྟོགས་པ་ནི་དང་པོ་གཉིས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཉིད་ཀྱིའོ།།ཕྱི་མ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ངོ་། །ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་ ཀྱང་ཡིན་ཏེ།མཐོང་བ་དང་། སྟོན་པ་དང་། འབྱོར་པ་བརྙེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་རོ། །དགོས་པ་རྟོགས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་དང་། ས་བཅུ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་རོ། །གནས་རྟོགས་པ་ནི། རྣམ་པ་དྲུག་གིས་རྣམ་པར་མི་ རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་དྲུག་གིས་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་དམིགས་པ་ལས་དང་། མཚན་མ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ལས་དང་། ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ལས་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ཕན་ཡོན་གྱི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་བཞིས་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པ་ དང་།དེ་ལ་མོས་པ་དང་། ངེས་པ་དང་། ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །རྣམ་པ་བཞིས་མཚན་མ་སྤོང་བ་རྟོགས་པ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་ལས་ཏེ། རགས་པ་དང་། འབྲིང་པོ་དང་། ཕྲ་བ་དང་། རིང་ དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་མཚན་མ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་རྣམ་གྲངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདིས་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་དང་། མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་དང་། དམིགས་པ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་སྦྱོར་ བ་ལས་དང་།མི་དམིགས་པ་དམིགས་པར་སྦྱོར་བ་ལས་སོ། །མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པ་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་གཉིས་དང་། ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དང་། དབང་པོ་ དང་།ཡུལ་དང་། རྣམ་པར་རིག་པ་དང་། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་སུ་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གཟུགས་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། གནས་མེད་པ། སྣང་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ། རྟེན་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ གསལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།སྣང་བའི་ཕྱིར་ནི་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

决定分别是依于大乘经典，以如理作意所摄的一切加行道。
触证是为获得正见，以见道如实通达并体验真如，即以现量相应。
随念是如所触证的菩提分所摄，能净除其垢染的一切修道。
趣近其自性是从无垢真如中于一切相唯现真如，此即是转依圆成实。
以十种相了知转依是无上的：即于体性、事物、补特伽罗、差别、必要、所依、作意、加行、过患、利益而通达。
了知体性是于无垢真如中暂时烦恼及真如不显现与显现。
了知事物是共同器世间识转为真如，经典法界转为真如，及不共有情界识转为真如。
了知补特伽罗是前二者转为真如唯属佛及菩萨，后者则声闻缘觉亦有。
了知差别是诸佛菩萨佛土清净差别、法身差别、圆满受用差别及获得化身差别，即见、说、获得受用差别故。
了知必要是因往昔愿力差别、缘大乘教法差别及于十地修习差别故。
了知所依是以六相了知无分别智故。
以六相了知即：从所缘、从遍断相、从正加行、从相、从利益、从遍知故。
以四相了知所缘：即宣说大乘、于彼胜解、决定、圆满资粮等。
以四相了知断除相：即从断除违品相、对治品相、真如相及所证法相，即如其次第所说粗、中、细、远随行相之断除。
了知正加行亦有四相：从所缘加行、从无所缘加行、从所缘即无所缘加行、从无所缘即所缘加行。
了知相亦有三种：安住法性故，即安住离二说法性故；无显现故，即无二、如所说、根、境、识及器世间等显现故。
由彼等即明示经中所说'无分别智无色、无示、无住、无现、无识、无依'之相。
由显现故，即如虚空遍见一切法故，如幻等见一切诸行故。

།ཕན་ཡོན་རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྫོགས་པར་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གོང་ན་མེད་པའི་བདེ་བའི་གནས་པ་རབ་ ཏུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་།སྟོན་པའི་འབྱོར་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལས་རྟོགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་ ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།ཆོས་དང་། གང་ཟག་དང་། གྱུར་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། སྐུར་པ་ལྔ་མི་བདེ་བའི་ངོ་བོ་ལས་ཞེན་པའི་གཉེན་པོའོ། །མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འདས་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། ངོ་བོའི་དོན་དང་། བཀྲ་བར་ འཛིན་པ་ལྔ་སྤངས་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ།།ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཕྱོགས་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། གནས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། གཏན་དུ་བ་ཉིད་དང་གཏན་མེད་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ལས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རིང་དུ་བྱེད་པ་ དང་།བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བའི་སྦྱིན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བར་སྦྱོར་བ་དང་། དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྟེར་བར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྟོགས་པ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དེ་འདི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ཐོག་མ་མེད་པའི དུས་ཅན་ལས་ཏེ།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་སྟེ། མི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་དང་། དེ་ལ་རྟེན་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་བཅས་པ་སྣང་དུ་ཟིན་ཀྱང་མི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྣང་བས་ཀྱང་དེའི་ཆོས་ ཉིད་ནི་སྣང་བ་མེད་ལ།དེ་སྣང་བ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ལས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་རྟོགས་ པར་བྱེད་དོ།།རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ལས་དོན་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དོན་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡང་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་མི་དམིགས་པ་ལས་གཉི་ག་ ཁྱད་པར་དམིགས་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེར་གང་ཡང་གཉིས་དམིགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡུལ་མེད་ཅིང་། དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བས་རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་མོས་པས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཉིད་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །ས་དང་པོ་ལ་སོ་སོར་རིག་པར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཉིད་ནི་རེག་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །རྣམ་པར་ མ་དག་པའི་ས་དྲུག་ལ་སྒོམ་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་།ཡོངས་སུ་དག་པ་གསུམ་པོ་ལ་ཡང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཡང་ཕྱིར་ཏེ། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཉེས་དམིགས་རྟོགས་པ་ནི། གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་མེད་ནའོ། །ཉེས་དམིགས་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་མི་འཇུག་པའི་རྟེན་མེད་པའི་ཉེས་ དམིགས་དང་།ལམ་འཇུག་པའི་རྟེན་མེད་པའི་ཉེས་དམིགས་དང་། གང་ཟག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཐ་སྙད་གཞག་པའི་རྟེན་མེད་པའི་ཉེས་དམིགས་དང་། བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་གཞག་པའི་རྟེན་མེད་པའི་ཉེས་དམིགས་སོ།

了知利益有四种：为了圆满获得法身，为了获得无上安乐住处，为了获得导师圆满。从遍知而了知也有四种：为了遍知对治，为了遍知相，为了遍知差别，为了遍知业。
其中遍知对治是无分别智慧，即对法、补特伽罗、转变、差别、诽谤五种不真实本性的执著的对治。遍知相是：无作意、超越、寂静、本性义、明显执取五种远离即是自相。
遍知差别是为了无分别、非一向性、无住性、永恒性、永无五种差别。遍知业是：远离分别、赐予无上安乐、令远离烦恼障和所知障、以其后得智慧趣入一切所知相、清净佛土、成熟有情、赐予一切种智五种是业的差别。
了知作意是：如说，菩萨欲证悟无分别智慧，如是作意，从无始时以来不知真如，一切种子的非真实遍计，是不真实二相显现的因，依此差别也是，虽然因果显现但不真实。
如是显现而其法性无显现，从无显现中法性显现。如是如理作意时，菩萨证悟无分别智慧。如是从近缘证悟唯识近缘。从唯识近缘证悟一切义无所缘。从一切义无所缘证悟唯识亦无所缘。
从彼无所缘证悟二者差别所缘。其中任何二者无所缘即是无分别智慧，无境且无所缘，以不缘一切相而近似表征之故。
由加行证悟有四种：在胜解行地以胜解加行，此即是决择分位。在初地以各别了知加行，此即是触证分位。在六种未清净地修习殊胜加行，在三种清净地亦然。此即是随念分位。
在佛地以究竟加行，以任运成办佛事相续不断之故。此即是趣近彼自性分位。了知过患是：若无分位。过患有四种：无烦恼趣入所依的过患，无道趣入所依的过患，无补特伽罗涅槃假立所依的过患，无三种菩提差别假立所依的过患。

།དེ་དག་ལས་བཟློག་པ་ ལ་བརྟེན་ནས་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ལ།ཕན་ཡོན་རྣམ་པ་བཞི་ཉིད་དུ་རིག་པའོ། །དེ་དག་ཉིད་ནི་གནས་གྱུར་པ་ཇི་ལྟ་བར་རྟོགས་པ་རྣམ་པ་བཅུར་རིག་པར་བྱའོ། །མེད་པའི་ཆོས་སྣང་བ་ནི། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གནས་གྱུར་པའི་ དཔེ་ནི།ནམ་མཁའ་དང་གསེར་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།། །།ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་འཕགས་པ་བྱམས་པས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།

依止于远离那些而有圆满转依处，应知有四种利益。
应当了知这些转依处如实通达有十种相。
无法显现，譬如幻术、梦境等。
转依处之譬喻，如虚空、黄金、水等。
圣者弥勒所造《法法性分别论》圆满。

། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་པཎྜི་ཏ་ཤཱནྟི་བྷ་དྲ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་ བས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལས།སླད་ཀྱིས་ཁ་ཆེའི་མཁན་པོ་པཎྜི་ཏ་པ་ར་ཧེ་ཏ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དགའ་རྡོར་གྱིས་ཐུགས་དམ་ས་ཐོ་ལིང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བཅོས་ཤིང་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།མངྒ་ལཾ།། །།

印度堪布班智达寂贤与大译师比丘戒胜译校并审定。
后由克什米尔堪布班智达巴拉希塔与大译师比丘喜金刚在托林寺修订并审定。
吉祥圆满。
